Nieuwe interpretatie van maximumaantal donorkinderen roept vragen op

Een nieuwe interpretatie van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) over het maximumaantal kinderen per spermadonor leidt tot politieke en maatschappelijke vragen. Dit blijkt uit berichtgeving van Nieuwsuur. Volgens deze uitleg was de grens van maximaal 25 kinderen per donor die al jarenlang geldt geen beroepsrichtlijn, maar slechts een advies.

Onduidelijkheid over bestaande beroepsrichtlijn

Al tientallen jaren geldt in Nederland de afspraak dat een spermadonor niet meer dan 25 kinderen mag verwekken. Uit eerder onderzoek blijkt echter dat deze norm regelmatig is overschreden. Zo zijn er in Nederland zeker 85 donoren bekend die veel meer dan 25 kinderen hebben verwekt, soms oplopend tot 70 kinderen per donor. 

Volgens het ministerie en de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) was het maximumaantal van 25 donorkinderen juridisch gezien niet af te dwingen, omdat deze niet wettelijk was vastgelegd maar voortkwam uit een richtlijn uit 1992. Daardoor zou het lastig zijn om klinieken achteraf verantwoordelijk te houden voor overschrijdingen.

Kritiek vanuit politiek en belangenorganisaties

De nieuwe uitleg leidt tot kritiek. Een meerderheid van de Tweede Kamer vraagt om opheldering en uit zorgen over de verantwoordelijkheid van klinieken en de overheid. Ook experts reageren kritisch. Zij zeggen dat de norm van maximaal 25 kinderen altijd is beschouwd als onderdeel van de professionele standaard in de zorg, en dus nageleefd had moeten worden.

Stichting Donorkind spreekt van een zorgwekkende ontwikkeling. Volgens de stichting kan deze interpretatie ertoe leiden dat donorkinderen, donoren en ouders jarenlang verkeerd zijn voorgelicht en dat rechten van donorkinderen onder druk komen te staan. 

De discussie gaat over situaties waarin afspraken niet zijn nageleefd. De afgelopen jaren bleek dat sommige klinieken meer kinderen per donor verwekten dan was afgesproken. Dit heeft grote gevolgen voor donorkinderen, ouders en donoren.

Meerdere politieke partijen willen aanvullend onderzoek naar de rol van zowel klinieken als toezichthouders in deze kwestie. Zij vinden dat er meer duidelijkheid moet komen om het vertrouwen te herstellen.

Meer informatie

NOS/Nieuwsuur, Ministerie maakt draai rond maximumaantal donorkinderen, Kamer en experts kritisch, 1 april 2026