Op donderdag 26 maart 2026 besteedde Lubach in Diep Duik Donderdag aandacht aan donorconceptie. Wat gaat er mis met zaaddonatie, wie zijn de slachtoffers en wie worden er rijk van deze business? Een interessante en vermakelijke uitzending, waar wel wat onjuistheden in zaten of onderwerpen die net wat meer uitleg nodig hebben.
Groot tekort aan zaaddonoren
Lubach stelt dat er een groot tekort aan zaaddonoren is, en brengt dit in verband met de afschaffing van de anonimiteit in 2004. Dat klopt niet; er zijn niet substantieel minder donoren sinds de afschaffing van de anonimiteit, eerder meer. Het aantal wensouders is echter wel verdrievoudigd.
BRP
Donorkinderen kunnen niet zelf via het BRP op zoek gaan naar het adres van hun biologische vader. De aanvraag van donorgegevens gaat via het College donorgegevens kunstmatige bevruchting (Cdkb). Hoe dit in zijn werk gaat kan je hier bekijken.
Recht op contact
In tegenstelling tot wat Lubach in de uitzending zegt hebben donorkinderen vanaf hun 16e geen recht op contact met de donor, maar alleen recht op identificerende gegevens van de donor. Na een aanvraag van deze donorgegevens zijn er verschillende mogelijke uitkomsten, waaronder een ontmoeting met de donor, maar je hebt niet automatisch recht op contact.
Dilemma van buitenlandse spermadonoren
In de uitzending wordt gezegd dat het ingewikkeld is voor artsen om te stoppen met het gebruik van buitenlandse spermadonoren, omdat de vraag er nu eenmaal is. Hiermee presenteert Lubach het als een gelijkwaardig dilemma; géén kind versus een kind van een buitenlandse spermadonor. Echter zijn al veel klinieken gestopt met het gebruik van buitenlandse spermadonoren, vanwege de risico’s en nadelen voor het kind. Alle overige klinieken zouden ook moeten stoppen met het gebruik van buitenlandse spermadonoren en inzetten op bijvoorbeeld het oprichten van een nationale spermabank en het stimuleren van het zoeken naar een eigen donor.
Is het goed geregeld?
Lubach stelt dat het opvragen van donorgegevens ‘super goed is geregeld’. Dat suggereert dat de huidige Nederlandse wetgeving rondom donorconceptie niets meer te wensen overlaat. Het opvragen van gegevens is inderdaad goed geregeld via de Cdkb. Wel weten we uit onderzoek dat de huidige leeftijdsgrenzen onvoldoende onderbouwd zijn en dat het verder onderzoek vraagt of en hoe informatie over de donor altijd beschikbaar kan zijn.
